Hub Net Zero นำผลงานนวัตกรรมการแปรรูปของเสียจากชีวมวลทางการเกษตรให้เป็นวัสดุมูลค่าสูง ภายในงาน วันนักประดิษฐ์ ประจำปี 2569 ซึ่งจัดขึ้นระหว่างวันที่ 5–9 มกราคม 2569 ณ ศูนย์นิทรรศการและการประชุมไบเทค บางนา กรุงเทพฯ โดยงานดังกล่าวจัดโดย สำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) และเป็นเวทีสำหรับนักวิจัย นักนวัตกรรม และภาคอุตสาหกรรมเข้าร่วมจากทั่วประเทศในการเผยแพร่ ถ่ายทอด และขยายผลสิ่งประดิษฐ์และนวัตกรรมสู่ผู้ใช้ประโยชน์ และสาธารณชน
ผลงานที่นำเสนอภายในงาน ได้แก่ “สารสกัดจากชีวมวลเพื่อสร้างมูลค่าให้กับอุตสาหกรรมเกษตรไทย” เป็นการแสดงศักยภาพการใช้ประโยชน์จากลิกนิน ซึ่งเป็นองค์ประกอบหลักในชีวมวลทางการเกษตรคิดเป็นสัดส่วนประมาณ 15–30% โดยน้ำหนัก โดยโครงการมุ่งพัฒนากระบวนการผลิต “ลิกนินที่ออกแบบตามความต้องการเฉพาะของผู้ใช้” (Customized user-designed lignin) โดยวิธีการปรับคุณสมบัติทางกายภาพและเคมี เช่น น้ำหนักโมเลกุล การละลายและสี เป็นต้น
ทีมวิจัยได้ปรับกระบวนการสกัดและดัดแปลงโครงสร้างลิกนิน ทำให้สามารถแปรลิกนินจากกากเหลือทิ้งทางการเกษตรให้เป็นสารเติมแต่งเชิงหน้าที่ (functional additives) ในพลาสติก วัสดุชีวภาพ สิ่งทอ เครื่องสำอาง อาหารสัตว์ รวมถึงเป็นวัตถุดิบผลิตสารเคมี
ประเทศไทยมีกากเหลือทิ้งทางการเกษตรกว่า 50 ล้านตันต่อปี ซึ่งส่วนใหญ่ถูกกำจัดด้วยการเผาทิ้ง ก่อให้เกิดปัญหามลพิษ PM2.5 และก๊าซเรือนกระจก โครงการนี้จึงเป็นตัวอย่างของแนวทางการแปรรูปของเสียทางการเกษตรให้เป็นผลิตภัณฑ์มูลค่าเพิ่มอย่างยั่งยืน เพื่อสนับสนุนภาคอุตสาหกรรมควบคู่ไปกับการแก้ไขปัญหาสิ่งแวดล้อม
โครงการดังกล่าวอยู่ภายใต้การประสานงานของ Hub Net Zero และเป็นความร่วมมือระหว่าง ศูนย์พันธุวิศวกรรมและเทคโนโลยีชีวภาพแห่งชาติ (ไบโอเทค) สำนักงานพัฒนาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งชาติ (สวทช.) และ บัณฑิตวิทยาลัยร่วมด้านพลังงานและสิ่งแวดล้อม (JGSEE) มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี (มจธ.) โดยได้รับการสนับสนุนงบประมาณจาก หน่วยบริหารและจัดการทุนด้านการเพิ่มความสามารถในการแข่งขันของประเทศ (บพข.)
งาน วันนักประดิษฐ์ ประจำปี 2569 จัดขึ้นภายใต้แนวคิด “ปลดล็อกประเทศไทยด้วยพลังของสิ่งประดิษฐ์และนวัตกรรม” ภายในงานประกอบด้วยการจัดแสดงนิทรรศการ พิธีมอบรางวัลการวิจัยแห่งชาติ การเสวนา และการฝึกอบรมเชิงปฏิบัติการ นอกจากนี้ ยังมีการประกวดสิ่งประดิษฐ์และนวัตกรรมหลายรายการ อาทิ การประกวดสิ่งประดิษฐ์และนวัตกรรมระดับนานาชาติ (IPITEx), การประกวดสิ่งประดิษฐ์ระดับเยาวชน(I–New Gen Award 2026) และ การประกวดโครงงานนักประดิษฐ์รุ่นจิ๋ว (I–New Gen Junior Award 2026)
ขอขอบคุณภาพข่าวจาก วช.
