หลักสูตรเทคโนโลยีไฮโดรเจน ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของหลักสูตรฝึกอบรมเพื่อพัฒนากำลังคนขั้นสูงด้านพลังงาน (Energy Transition Workforce Skills Program) ได้ดำเนินการเสร็จสิ้นโดยจัดการฝึกอบรมรวม 6 วัน ระหว่างวันที่ 3–17 กันยายน 2569 หลักสูตรนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อเสริมสร้างทักษะที่จำเป็นต่อการนำเทคโนโลยีไฮโดรเจนมาใช้งานในประเทศไทย
หลักสูตรฝึกอบรมเพื่อพัฒนากำลังคนขั้นสูงด้านพลังงาน มีเป้าหมายเพื่อเสริมสร้างขีดความสามารถของกำลังคนไทยด้าน เครื่องปฏิกรณ์นิวเคลียร์ขนาดเล็กแบบโมดูลาร์ (Small Modular Reactors: SMRs) เทคโนโลยีความร้อนสะอาดและ เทคโนโลยีไฮโดรเจน โดยมุ่งสู่การเสริมสร้างความมั่นคงทางพลังงานในระยะยาวและสนับสนุนการเปลี่ยนผ่านของประเทศสู่ระบบพลังงานคาร์บอนต่ำ โครงการดำเนินงานผ่านภาคีเครือข่ายความร่วมมือจากหลายสถาบัน นำโดยมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี (มจธ.) โดยมีหน่วยงานพันธมิตร ได้แก่ สำนักงานปรมาณูเพื่อสันติ (ปส.) สถาบันเทคโนโลยีนิวเคลียร์แห่งชาติ (สทน.) จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย (ภาควิชาวิศวกรรมนิวเคลียร์) ศูนย์เทคโนโลยีพลังงานแห่งชาติ สวทช. และบริษัท H2Technology LLC ประเทศสหรัฐอเมริกา โดยมี รศ.ดร.พิพัฒน์ ชัยวิวัฒน์วรกุล จากบัณฑิตวิทยาลัยร่วมด้านพลังงานและสิ่งแวดล้อม (JGSEE) มจธ. เป็นหัวหน้าโครงการ และได้รับการสนับสนุนงบประมาณจาก หน่วยบริหารจัดการทุนด้านเทคโนโลยีและนวัตกรรมเพื่ออุตสาหกรรมแห่งอนาคต (บพค.) ภายใต้ สำนักงานเร่งรัดการวิจัยและนวัตกรรมเพื่อเพิ่มความสามารถการแข่งขันและการพัฒนาพื้นที่ (องค์การมหาชน)
หลักสูตรเทคโนโลยีไฮโดรเจนครอบคลุมหัวข้อสำคัญดังนี้
- โมดูลที่ 1: วิศวกรรมระบบไฮโดรเจน (Hydrogen System Engineering)
ครอบคลุมเทคโนโลยีการผลิต การกักเก็บ และการขนส่งไฮโดรเจน โดยผู้เข้าอบรมได้นำความรู้มาประยุกต์ใช้กับกรณีศึกษาการพัฒนาโซ่คุณค่าไฮโดรเจน (Hydrogen Value Chain) สำหรับศูนย์กลางอุตสาหกรรมในประเทศไทย - โมดูลที่ 2: การบูรณาการระบบพลังงาน (Energy System Integration)
ศึกษาการประยุกต์ใช้ไฮโดรเจนในภาคอุตสาหกรรม การผลิตไฟฟ้า และการขนส่ง รวมถึงมาตรฐานและการรับรองด้านคาร์บอน พร้อมทั้งวิเคราะห์บทบาทของไฮโดรเจนต่อการลดการปล่อยคาร์บอนในภาคอุตสาหกรรมของประเทศไทย - โมดูลที่ 3: ความปลอดภัยและกฎระเบียบด้านไฮโดรเจน (Hydrogen Safety and Regulation)
ครอบคลุมด้านความปลอดภัยและกฎระเบียบเกี่ยวกับไฮโดรเจนในประเทศไทย การประเมินอันตรายและความเสี่ยง ตลอดจนมาตรฐานสากล โดยผู้เข้าอบรมได้นำแนวทางการประเมินความเสี่ยงมาประยุกต์ใช้กับกรณีศึกษาสถานีเติมไฮโดรเจน - โมดูลที่ 4: เศรษฐศาสตร์ไฮโดรเจน (Economics of Hydrogen)
ครอบคลุมแนวคิดต้นทุนไฮโดรเจนเฉลี่ยตลอดอายุโครงการ (Levelized Cost of Hydrogen: LCOH) การสร้างแบบจำลองทางการเงิน รูปแบบธุรกิจ กลไกเงินทุน และการประเมินวัฏจักรชีวิต (Life Cycle Assessment: LCA) เพื่อให้ผู้เข้าอบรมสามารถประเมินความเป็นไปได้ทั้งในด้านเศรษฐกิจและสิ่งแวดล้อมของโครงการไฮโดรเจน - โมดูลที่ 5: นโยบายและการพัฒนาตลาด (Policy and Market Development)
ศึกษาแผนที่นำทางเทคโนโลยีไฮโดรเจนของประเทศไทยและพัฒนาการด้านนโยบายในต่างประเทศ ควบคู่กับเงื่อนไขด้านการลงทุน มุมมองจากภาคอุตสาหกรรม และเทคโนโลยีเกิดใหม่ โดยหลักสูตรปิดท้ายด้วยการศึกษาดูงานอาคารกักเก็บพลังงานไฮโดรเจนณ ศูนย์ราชการเฉลิมพระเกียรติ 80 พรรษา ซึ่งเป็นโครงการต้นแบบสาธิตการบูรณาการพลังงานสะอาด
คณะวิทยากรประกอบด้วยผู้เชี่ยวชาญจากภาคการศึกษา ภาครัฐ ภาคอุตสาหกรรม และภาคพลังงาน ได้แก่
- ผศ.ดร. ณัฐพล วงศ์เยาว์ มจธ.
- ดร.วิศาล ลีลาวิวัฒน์ ศูนย์เทคโนโลยีพลังงานแห่งชาติ (ENTEC)
- คุณอุเทน กันทา มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
- รศ.ดร.พรชัย วิสุทธิศักดิ์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
- รศ.ดร.กลยุทธ ปัญญาวุธโธ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
- คุณนธี สิทธิเวช บางกอกอินดัสเทรียลแก๊ส จํากัด (BIG)
- Dr. Shabbir H. Gheewala มจธ.
- คุณศุภัชญา ชนชนะชัย สำนักงานนโยบายและแผนพลังงาน (สนพ.)
- คุณเสริมพงศ์ สุวรรณะ กรมธุรกิจพลังงาน
- ดร.เนรัญ สุวรรณโชติช่วง สมาคมไฮโดรเจนประเทศไทย
- ดร.นฤทธิ์ หล่อประดิษฐ์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
- คุณธนัย โพธิสัตย์ บริษัท Enapter ประเทศไทย/เยอรมนี/อิตาลี
- ดร.วัชชรินทร์ งามพึงพิศ บริษัท ปตท. จำกัด (มหาชน)
หลักสูตรเทคโนโลยีไฮโดรเจนช่วยเสริมสร้างพัฒนาทักษะที่จำเป็นต่อการสร้างอนาคตด้านพลังงานที่มีความมั่นคงและปล่อยคาร์บอนต่ำ เมื่อผนวกกับหลักสูตร SMRs และ Clean Heat หลักสูตรฝึกอบรมเพื่อพัฒนากำลังคนขั้นสูงด้านพลังงานนี้จะช่วยพัฒนาขีดความสามารถของประเทศในเทคโนโลยีสำคัญที่จะเป็นรากฐานของการเปลี่ยนผ่านด้านพลังงานในระยะยาวของประเทศไทย
